Visie SeARCH

1. Op welke manier sluit het gebouw aan op de omgeving?
2. Hoe gaat het gebouw mensen verrassen, verleiden en verrijken?
3. Hoe krijgt het gebouw uitstraling en wordt het uitnodigend?
4. Hoe wordt het gebouw benaderd door de bezoekers en bewoners?(bereikbaarheid gebouw)
5. Hoe ontstaat synergie tussen de verschillende instellingen en functies in het gebouw?
6. Hoe vindt de afhandeling van de vele publieksstromen plaats?
7. Hoe wordt omgegaan met duurzaamheid?
8. Hoe wordt de functie ‘wonen’ ingevuld in het gebouw?

 

1. Op welke manier sluit het gebouw aan op de omgeving?
Ondanks het zware programma van HOV-lijnen, parkeren en fietsenstalling evenals alle trappen en liften en andere techniek die noodgedwongen op de begane grond geplaatst dient te worden, is het verreweg het belangrijkste een grote mate van transparantie en openheid te creëren. Alleen dan kan er sprake zijn van een goede aansluiting (lees: overgang) tussen binnen en buiten. Daarnaast is op een zo grootstedelijke plek vooral een visuele relatie tussen buiten en binnen nodig. Door boven de infrastructurele ‘spaghetti’ uit te stijgen met het grootste publieke programma is deze van afstand goed te zien. Pas als de lichtbalans tussen binnen en buiten in evenwicht is kan er sprake zijn van echte aansluiting. Deze is alleen te bereiken door niet ‘onder de woningen’ te gaan zitten maar ertussen, met licht van voor- en achterzijde en van boven, waardoor een spectaculair ‘inzicht’ ontstaat.

2. Hoe gaat het gebouw mensen verrassen, verleiden en verrijken?
Bij een bibliotheek(++) ligt de focus op het verrijken in intellectueel opzicht. Werkelijke verleiding en verrassing ontstaat door de ontdekking dat men zich op deze manier verrijkt. Wat kan een gebouw (een architect) daar aan bijdragen? Door het creëren van een bijzondere ervaring bij het betreden van het gebouw. Met een roltrap betreed men een spectaculaire, met daglicht overgoten tussenruimte als een ‘interieur van de stad’. Op strategische hoogte, vrij van lawaai en beperkingen door sporen, HOV-lijnen en andere functies, ontstaat een zetel, bijna troon van kennis. Het gebouw gaat niet door de knieën om de mensen te bereiken maar haalt ze op en tilt ze naar een hoger plan. 



3. Hoe krijgt het gebouw uitstraling en wordt het uitnodigend?
Hoe krijgt een persoon uitstraling? Uitstraling is veel meer dan een leuk gezicht. Het gaat om een bijzondere combinatie van eigenschappen. De eigenzinnige vorm van het ontwerp komt voort uit een adequate stapeling en samenvoeging van de verschillende functies. Logica nodigt uit, zoals het ook hoort in een bibliotheek++, verwarrende complexiteit misschien de eerste keer maar verveelt daarna snel. Door een uitzonderlijk goede lees-, studie-, werk- of luisterplek te maken is de kans het grootst dat mensen regelmatig terugkomen. Je hierbij niet opgesloten voelen maar in contact blijven met de omgeving, de stad, de maatschappij en de daarbij passende dynamiek, is van groot belang voor de zich vrij voelende, moderne mens.

4. Hoe wordt het gebouw benaderd door de bezoekers en bewoners?
De HOV-lijn dicteert de noordwest zijde van het gebouw en de entree voor parkerende bezoekers bevindt zich op de hoek met de spoorzijde. Voetgangers en fietsers komen via het park (Smakkelaarsveld) of de Leidsche Rijn kade. Deze snel en langzaam verkeer stromen blijven zoveel mogelijk gescheiden. Via de ophaalbrug over de Leidsche Rijn komen voetgangers en fietsers ook van de stationskant. Mensen die de auto parkeren of fiets stallen kunnen direct of via het grand café (en/of de lobby) van de bibliotheek++ de entreehal met roltrappen bereiken waar de eerste informatie wordt verschaft. De hele zijde aan Leidsche Rijn, Smakkelaarsveld en grotendeels de spoorzijde is transparant en bestaat uit café, bibliotheek++hal, entree Art-plex en fietsenstalling. Bewoners kunnen direct via de parkeergarage, de fietsenstalling of via de zijde Leidsche Rijn de oversized lift nemen die tevens entreehal en postkasten herbergt. Op de eerste verdieping vind de oversteek plaats naar de woningen aan de noordwest zijde.

5. Hoe ontstaat synergie tussen de verschillende instellingen en functies in het gebouw?
De samenwerking tussen Art-plex, bibliotheek en UCK bevindt zich in praktisch opzicht op de begane grond waar deze letterlijk bij elkaar komen en gedeeltelijk in elkaar vloeien. O. a. door de horeca, het gezamenlijk gebruik van het park cq lobby. Een dubbel gebruik van (een deel van ) de filmzalen in het Art-plex is vanuit de bibliotheek op de 5e verdieping ook mogelijk alsmede voor het UCK op de eerste verdieping. Tegelijkertijd is de grote centrale ruimte van de bibliotheek++ door deze verbinding en zijn spectaculaire vorm ook door het art-plex te gebruiken voor speciale gelegenheden. Boek, film, muziek en beeldende kunst komen op deze manier letterlijk in een cirkelvormige relatie, als een eenheid bij elkaar.



6. Hoe vindt de afhandeling van de vele publieksstromen plaats?
Wat enorm helpt in de logistiek van het gebouw is om de bibliotheek, de grootse publieksfunctie, letterlijk op een veel hoger niveau te leggen. Hierdoor ontstaan interessante mogelijkheden de andere publieksfuncties ook volwaardige entrees/gezichten aan de openbare ruimte te geven, deze intern op meerdere manieren te koppelen, de HOV soepel in te passen en de bibliotheek een grootse, herkenbare en publieke ruimte te geven. Het Smakkelaarsveld loopt door tot in de gezamenlijke entreeruimte van waaruit de bibliotheek, het cafe, Art-plex en het UCK apart maar ook, afhankelijk van de openstelling, gecombineerd te betreden zijn: het UCK op de eerste en tweede verdieping aan de zijde van het Smakkelaarsveld, het Art-plex langs de Leidsche Rijn kade (waar het ook een aparte entree heeft) en de bibliotheek zelf. Vanaf de bibliotheekreceptie op de begane grond wordt de bezoeker door middel van een roltrap direct naar het hoofdniveau op de vijfde verdieping gebracht. Bij het betreden van deze ruimte heeft de bezoeker in feite een compleet overzicht van het gehele bestand. Door middel van een digitale service op speciale ter beschikking staande navigators dan wel SMS-service op je mobiele telefoon kunnen coördinaten worden opgevraagd van boeken met een bepaald opgegeven thema of titel die op de wanden van de centrale bibliotheekruimte zijn aangegeven.

7. Hoe wordt omgegaan met duurzaamheid?  
Het door SeARCH opgerichte GREENRESeARCH team begeleidt alle nieuwe projecten vanaf het begin. In samenwerking met externe partijen (klimaat- installatie en overige adviseurs) worden de mogelijkheden voor elke specifieke opgave in kaart gebracht en als voorstellen gepresenteerd aan de opdrachtgever. Wij nemen hierin een proactieve houding aan omdat gebleken is dat de ontelbare mogelijkheden op dit gebied in combinatie met relatieve onbekendheid van materialen, technieken of maatregelen niet als eenvoudig technisch programma van eisen kan worden gegeven. Wij hanteren een ‘open source’ methode. Alle informatie is bruikbaar voor andere partijen, inclusief opdrachtgevers en andere architecten bureaus. Basis uitgangspunt voor dit ontwerp is een buffering van de flanken van de bibliotheek++ door wanden met woningen waardoor hier geen warmtetransmissie plaatsvindt en een relatief hoog daglicht niveau zodat verlichting overdag tot een minimum beperkt kan worden. Ruimten met lagere daglichtwens zijn gesitueerd in de flanken tegen de woningbouw aan. Direct intredend zonlicht wordt vermeden en afgevangen middels PV cellen. Warmteterugwinning, grond (of Leidsche Rijn water) voorverwarming of koeling lijkt ons een goed passief systeem. SeARCH verwerkt alleen FSC gecertificeerd hout in ontwerpen (gebouwen). Het gebouw heeft een optimale gevel <> vloeroppervlakte verhouding

8. Hoe wordt de functie wonen ingevuld in het gebouw?
Hoe wordt vermeden dat 120 woningen niet een dominante rol gaan spelen in de uitstraling van het gebouw? SeARCH heeft gemeend het woningbouwprogramma op te vatten als de (boek)steunen van de bibliotheek++ (zie ook voorgaande item). Op het eerste gezicht lijkt de oriëntatie niet optimaal (niet oost-west georiënteerd) maar uit eigen ervaring weten wij dat het ‘omslagpunt’ van de zon op ongeveer 4 uur juist gunstig is. De ene helft van de woningen heeft overdag zon (de zon is niet al om 12 uur verdwenen), de andere helft geniet van de namiddag zon (ruim voor thuiskomst van werk). Doordat de bibliotheek++ ook ‘on top’ blijft, ontstaat er een beter evenwicht en herkenbaarder gebouw. 9. Vorm volgt de functie: hoe om te gaan met gebruikersparticipatie in het proces? Het is van belang om een goede inventarisatie van de wensen van de verschillende gebruikers te maken. In enkele workshops wordt in samenwerking met de gebruikers een samenhangend geheel gesmeed. Binnen dit globale raamwerk wordt meer individueel met de verschillende gebruikers gesproken waarbij het van belang is om het overleg compact te houden en dit met mensen te voeren die mandaat hebben. Wij spreken graag de gebruikers zelf en niet ‘de vertegenwoordiger van’. Een centrale persoon die het vertrouwen geniet van de verschillende partijen zit de gesprekken voor en bemiddelt en onderhandeld bij onverenigbare wensen/verschillen van inzicht tussen gebruikers. Vermeden moet worden dat vorm volgt functie verwordt tot “form follows friction”. Een gebouw dat de kwaliteit van een icoon in zich heeft verdraagt niet te veel compromissen.